Ten główny wywód to państwo "doskonałe" Platona, w którym Morze Śródziemne jest morzem wewnętrznym. Herodot był wtajemniczony przez kapłanów eleuzeńskich w Eleuzis. Platon, który żył w latach 427-347 przed Chr. również był wtajemniczony w Eleuzis, i w oparciu o dzieła Herodota stworzył państwo "doskonałe". Granice imperium rzymskiego biegły wokół Morza Śródziemnego. Albowiem imperium rzymskie było realizowane zgodnie z opisem Herodota i Platona. Główną rolę w podbojach dokonywanych przez cesarzy rzymskich odgrywał fakt, że wielkie drogi komunikacyjne na Bliski i Daleki Wschód wiodły przez Afrykę północną i Azję Mniejszą. Określało to rolę, jaką Wschód odgrywał w handlu światowym i w dziejach politycznych świata, i z tego faktu zdawali sobie sprawę cesarze rzymscy. Rola, jaką odgrywał Bliski Wschód była bardzo ważna. Był on pośrednikiem między Dalekim Wschodem a Europą. Na wschodnich wybrzeżach Morza Śródziemnego przez długie wieki znajdowały się bazy przeładunkowe handlu światowego. Stamtąd płynęły Morzem Śródziemnym do portów Europy południowej, a następnie zachodniej. Najbardziej południowy z tych szlaków handlowych rozpoczynał się na Cejlonie, gdzie gromadzono towary z Dalekiego Wschodu. Przecinał Ocean Indyjski i dochodził do Adenu. Tutaj rozgałęział się: droga karawanowa szła wzdłuż zachodniego wybrzeża Półwyspu Arabskiego do Syrii nad Morzem Śródziemnym, droga morska przez Morze Czerwone do Zatoki Sueskiej i dalej przez Egipt do Aleksandrii nad Morzem Śródziemnym. Drugi szlak handlowy ze Wschodu na Zachód szedł wzdłuż wybrzeży Indii do Zatoki Perskiej i następnie drogą lądową przez Mezopotamię do środkowej i północnej Syrii. Trzeci szlak handlowy był całkowicie lądowy. Łączył on Chiny poprzez Azję środkową z północnym Iranem, a następnie szedł ku Morzu Czarnemu. Cesarstwo rzymskie interesowało się Dalekim Wschodem, a w szczególności Indiami i Chinami. Według zachowanych opisów, handel między Chinami a cesarstwem rzymskim rozpoczął się w 36 r przed Chr. za rządów Marka Antoniusza w Egipcie. Horacy, Wergiliusz, Ptolemeusz i Pliniusz Starszy wspominają wyroby chińskie takie jak strzały, jedwab i futra. Wzdłuż drogi handlowej powstawały bogate miasta. Brzoskwinie, morele, jedwab, herbata, porcelana, papier, karty do gry i prawdopodobnie proch armatni i inne towary docierały do Europy starym szlakiem handlowym. Chińczycy zawdzięczają połączenie morskie z innymi państwami głównie Rzymianom i Arabom. Ptolemeusz, pisarz aleksandryjski z II w. po Chr., podaje Półwysep Malajski i miasto Kattigara /dzisiejsze Hanoi/ jako najdalsze miejsca w komunikacji morskiej, do jakich zdołali dotrzeć żeglarze. Przybycie wysłanników rzymskich do Kantonu miało miejsce już w 226 r. i 284 r. po Chr. Arabowie, jako nieustraszeni żeglarze, bardzo wcześnie wyruszyli z Zatoki Perskiej do Indii i Cejlonu, a stamtąd pomiędzy Półwyspem Malajskim i Sumatrą wzdłuż wybrzeża Kochinchiny dopływali do Chin.

Po upadku cesarstwa rzymskiego wokół Morza Śródziemnego zaczął rozprzestrzeniać się islam. Mahomet swą działalność religijną rozpoczął w 610 r. w Mecce, a następnie w Medynie. W krótkim czasie pozyskał cały półwysep Arabski. Po jego śmierci islam zdobył Babilonię, Syrię, Egipt, północną Afrykę, Cypr i Persję. Następnie poprzez Afrykę północną islam dotarł do Hiszpanii. W IX w. podbił Azję Mniejszą, a w 1453 r. przez zdobycie Konstantynopola zniszczył cesarstwo chrześcijańsko-bizantyjskie. Tak więc ośrodek komunikacyjny Bliskiego Wschodu stał się podstawą istnienia utworzonego i zorganizowanego przez islam muzułmańskiego Wschodu. Dynastia Abbasydów ustanowiła w Bagdadzie, stolicy Mezopotamii, dzisiejszy Irak, kalifat i utrzymała go tam aż do 1258 r. Początkowo idea religijna islamu nie prowadziła do walki z Zachodem. Jednak bardzo szybko główną rolę zaczęły odgrywać w islamie interesy kupieckie Wschodu. Zrozumieli to kalifowie, jako spadkobiercy siły Wschodu, i dali tym dążeniom wyraz, opierając się na wrogim stosunku do chrześcijańskiego Zachodu. To właśnie tam, na ziemiach dzisiejszego Iraku, na których w czasach przed muzułmańskich doszło do pierwszych starć między Wschodem a Zachodem, a następnie przez całe późniejsze wieki ścierały się interesy Wschodu i Zachodu, nastąpiło ponowne zrozumienie znaczenia tego obszaru W pierwszym okresie rozpowszechniania się islamu Bliski Wschód nie poniechał swej roli pośrednika między Zachodem i Dalekim Wschodem.

Sytuacja ta uległa zmianie, gdy rozpoczęły się wyprawy krzyżowe, które wyniknęły nie tylko z idei religijnej wyzwolenia Palestyny z pod panowania islamskiego, lecz także z dążeń Zachodu do ujęcia w swoje ręce całego handlu wschodniego. Zachód rozumiał, że obszar Azji Mniejszej jest pomostem prowadzącym na Daleki Wschód, więc opanowanie tego obszaru miało dla Zachodu olbrzymie znaczenie. Świadomość ta była wielka u cesarzy rzymskich, u cesarzy chrześcijańsko-bizantyjskich, kalifów muzułmańskich, a następnie obszar ten stał się pożądaniem Zachodu, głównie Anglii, a i współcześnie wskazuje dla Zachodu ich cele polityczne. Pierwsze kolonie chrześcijańskie na Bliskim Wschodzie zostały założone w czasie wojen krzyżowych. Służyły one interesom handlowym, a nie religijnym. Kolonie te nie były niczym innym, jak tylko próbą ekspansji Zachodu w kierunku wschodnim. Jednak podjęta przez Zachód próba podkopania pozycji handlowych władców muzułmańskich nie została uwieńczona sukcesem. Dopiero najazd Mongołów doprowadził do zburzenia państwa kalifów bagdadzkich. Spowodowało to, że państwo to przestało odgrywać rolę pośrednika między Wschodem a Zachodem. W 1258 r. kalifat został przeniesiony z Bagdadu do Kairu. Mongołowie przerwali również szlaki komunikacyjne między Zachodem i Dalekim Wschodem. Również Bałkany były terenem ścierania się interesów państw mocarstwowych. Zachód w pełni zdał sobie sprawę ze znaczenia tego obszaru, kiedy został on podbity i włączony przez tureckiego władcę Osmana I /1259-1326/ do powstałego na gruzach państwa mongolskiego imperium osmańskiego. Wtedy to na długie lata zostały przecięte drogi komunikacyjne między Europą a Dalekim Wschodem.

W tym czasie rosło znaczenie i bogactwo Republiki Weneckiej, która posiadając dużą flotę morską, pośredniczyła w handlu. Wenecja była najbogatszym miastem ówczesnej Europy. Nowi władcy muzułmańscy rządzący w Stambule utworzyli w Azji Mniejszej barierę, która całkowicie przerwała komunikację między Europą a Dalekim Wschodem. Zachód musiał z konieczności poszukiwać innych szlaków komunikacyjnych. W 1498 r. została odkryta droga morska do Indii koło Przylądka Dobrej Nadziei. Wybrzeże wschodnie Morza Śródziemnego utraciło dawne znaczenie, a świat islamski przestał grać rolę pośrednika handlowego między Wschodem i Zachodem. Również kontakty między Wschodem i Zachodem zostały przerwane na całe wieki.

Ponowne zetknięcie się Wschodu i Zachodu nastąpiło za Napoleona podczas jego wyprawy do Egiptu. Była ona spowodowana zrozumieniem przez Francuzów znaczenia obszaru wschodnio-muzułmańskiego, jako leżącego na drodze z Zachodu na Daleki Wschód. Zrozumienie to stało się decydującym czynnikiem działania politycznego. Francja patrzyła na Egipt jako na pierwszy ważny etap na drodze do Indii, gdzie miała ona nadzieję wymierzenia śmiertelnego ciosu znienawidzonej Anglii. Gdy Napoleon opuścił Egipt, jego program polityczny przejęli Anglicy i nigdy go już nie poniechali. W końcu XVIII w. w Anglii rozpoczęły się przeobrażenia, które dokonały wielkich przemian w stosunkach gospodarczych i społecznych. Anglicy stali się pionierami rewolucji przemysłowej, która stopniowa ogarniała cały świat. Liczne wynalazki i innowacje techniczne uczyniły z przemysłu tekstylnego, metalurgicznego, węglowego, energetycznego, motoryzacyjnego i zbrojeniowego najważniejsze gałęzie gospodarki państwowej na całym świecie. Jednak przemysł potrzebuje ciągle surowców, ale i zbycia wyprodukowanych towarów. Oba te rynki znajdują się na Bliskim i Dalekim Wschodzie. Anglia jako państwo wyspiarskie, by nie wypaść z gry o dominację w Europie, potrafiła dobrze zabezpieczyć swoje interesy.

Etapami w okresie zainicjowanym przez pochód Napoleona na Wschód były następujące wydarzenia: podbicie Afryki północnej, poszerzenie wpływów europejskich na tym obszarze i w Arabii południowej, oraz porozumienie zawarte między Anglią a carską Rosją podpisane w 1907 r., co do wpływów w Persji i w Afganistanie. Z tej gry wypadła Francja, gdyż jej polityka była naiwna, a w stosunku do ludów wschodnich nie była tak elastyczna jak polityka angielska. Anglia była bardzo czujna.

Gdy w 1857 r. postanowiono przekopanie międzymorza Sueskiego, rząd francuski wysłał dookoła Afryki na wyspę Perim kilka statków wojennych pod dowództwem admirała, z zadaniem zajęcia wyspy, która była bramą do Morza Czerwonego, by na niej założyć stację węglową dla statków francuskich. Po czterotygodniowej podróży admirał wylądował w Adenie, gdzie na przystani przyjął go osobiście angielski rezydent, który zaprosił go na bal jego oficerów. Około północy admirał przypomniał sobie cel swojej misji i postanowił opuścić zabawę. Zapytany przez pewną kobietę, dlaczego się tak spieszy, był tak naiwny, że wyznał jej prawdę. Kobieta ta poprosiła go o zatańczenie jeszcze jednego kawałka, i admirał pozostał wierny tradycjom francuskiej uprzejmości. Następnego dnia, gdy przybył z flotą na wyspę Perim, zastał tam już angielską kanonierkę i porucznika, który przed chwilą wciągnął na maszt flagę Wielkiej Brytanii. Oczywiście kobieta ta zdołała uprzedzić angielskiego rezydenta, a ten natychmiast wydał odpowiednie rozkazy zajęcia wyspy Perim. Obsadzenie w 1839 r. Adenu i w 1857 r. wyspy Perim przez wojska angielskie oraz uzależnienie od Anglii południowych wybrzeży Arabii było zabezpieczeniem interesów angielskich.

W kwietniu 1859 r Ferdynand de Lesseps, po uprzednim uzyskaniu od Egiptu koncesji, zaczął budowę Kanału Sueskiego, a już 17 listopada 1869 r. nastąpiło jego uroczyste otwarcie. W ten sposób zostało ustalone ostatecznie znaczenie polityczne Egiptu. Zrozumieli to od razu Anglicy. Gdy Francuzom, którzy podjęli się budowy tego kanału, chodziło głównie o stworzenie matematycznie najkrótszego szlaku komunikacyjnego do Indii, w Londynie szybko oceniono strategiczne znaczenie Egiptu. Anglia postanowiła uzależnić politycznie Egipt i w 1882 r. zajęła go wojskowo pod okiem marynarzy floty wojennej francuskiej. Wcześniej, gdyż już w 1704 r. Anglia zabrała Gibraltar Hiszpanii. Odtąd Gibraltar stał się najsłynniejszą fortecą angielskiego imperium. Hiszpania wielokrotnie starała się go odebrać, lecz bezskutecznie. Ostatni raz w 1782 r., gdy angielscy kanonierzy ostrzeliwali oblegających Hiszpanów i Francuzów rozpalonymi do czerwoności kulami. W 1969 r. Gibraltar otrzymał ograniczoną samorządność. Na czele administracji stoi gubernator, który jest mianowany przez królową angielską.

W XX w. interesy angielskie na Bliskim Wschodzie zostały poważnie zagrożone przez bolszewicką Rosję. Jednak do przeprowadzenia komunistycznej rewolucji, takiej jakiej chcieli bolszewicy, nie było warunków na Wschodzie. Państwa wschodnie były zacofane gospodarczo i nie było w nich materiału ludzkiego do wszczęcia rewolucji. Przywódcy rewolucji narodowych, jakie odbywały się wówczas na Wschodzie /rozpad imperium osmańskiego/, i którym Moskwa przychodziła z pomocą, jeszcze mniej byli skłonni do uznania haseł komunistycznych niż masy, które żyły tradycyjnie religią islamską. Ruchy narodowe oczekiwały od Rosji broni, pomocy zbrojnej oraz dyplomatycznej. Rosja im to wszystko dostarczała. Duża pomoc bolszewicka ujawniła się w Afganistanie, który był całkowicie uzależniony od wpływów angielskich. Przez Afganistan prowadzą stare szlaki komunikacyjne do Indii. Pozycja Anglii w Afganistanie została mocno zachwiana. Do Afganistanu napływała bron z Rosji. W 1919 r. rozpoczęły się walki na pograniczu afgańsko-indyjskim. Wojska angielskie zmęczone wojną europejską, nie działały sprawnie. Anglia zdecydowała się na ustępstwa i 8 sierpnia 1919 r. zawarła pokój w Rawalpindi. Była to pierwsza klęska dyplomatyczna Anglii na muzułmańskim Wschodzie. Umowę pokojową uzupełniał traktat zawarty w Kabulu w 1921 r. na podstawie którego Afganistan wyzwolił się całkowicie spod opieki angielskiej. Moskwa triumfowała. W lutym 1921 r. w Moskwie został zawarty traktat afgańsko-rosyjski, w którym strony zobowiązywały się nie zawierać z nikim umowy, która by była zwrócona przeciwko jednej z układających się stron. W umowie Rosja gotowa była oddać Afganistowi okręgi nadgraniczne, które za czasów carskich należały do Rosji. Afganistan ze swej strony zobowiązał się do przeorientowania całej sieci komunikacyjnej w kierunku północnym i związanie swych dróg z siecią komunikacyjną światowa nie przez Indie, lecz przez Rosję. Moskwa jednak nie osiągnęła swego głównego celu, a mianowicie wywołanie w Afganistanie rewolucji komunistycznej. Jednak państwo to stało się terenem działań komunistycznych. Propaganda komunistyczna w Indiach kierowana była z Kabulu.

Trzy wojny angielsko-afgańskie udowodniły Anglii, że kontrola nad tym wydawałoby się słabym państwem wcale nie jest celem łatwym do osiągnięcia. Kiedy w 1979 r. w Afganistanie upadał rząd proradziecki, wkroczyły tam wojska radzieckie. Przeciwnikami ich byli partyzanci, tak zwani modżahedini, czyli obrońcy islamu. Byli oni wyposażeni w broń amerykańską, a między innymi w pociski rakietowe ziemia-powietrze, które umożliwiały walkę z radzieckimi śmigłowcami szturmowymi. Konflikt w Afganistanie kosztował Rosję olbrzymie sumy i kosztował życie wielu radzieckich żołnierzy. W 1988 r. Gorbaczow podpisał porozumienie pokojowe, które w gruncie rzeczy było aktem kapitulacji. Ewakuacja wojsk radzieckich została zakończona w lutym 1989 r. Rządy w Afganistanie objęli modżahedini, którzy zostali w 2002 r. obaleni przez Amerykanów.

Wypadki w 1919 r. w Afganistanie i innych nowopowstających państwach wschodnich pozwoliły Anglii ocenić należycie niebezpieczeństwo, jakim dla interesów angielskich stawała się polityka rosyjska na Bliskim Wschodzie. Anglia dość szybko znalazła wyjście w postaci układu handlowego rosyjsko-angielskiego, którego znaczenie polegało nie tylko na ułożeniu stosunków handlowych, jak to widać od razu z pierwszego ustępu tego układu, który brzmiał następująco: "Obydwie układające się strony powstrzymują się od wrogiego zachowania się wobec siebie oraz od prowadzenia poza swymi granicami jakiejkolwiek propagandy bezpośredniej lub też pośredniej przeciw interesom W. Brytanii, względnie Republiki Sowieckiej, że w szczególności rząd sowiecki wyrzeka się wszelkich prób podburzania do jakiejkolwiek akcji przeciw interesom W. Brytanii w Indiach i Azji Przedniej".

Anglia spostrzegła niebezpieczeństwo działań Rosji prowadzonych na terenie azjatyckim przeciw wpływom państw europejskiej, a w szczególności przeciw wpływom angielskim, i dążyła przez układy, które miały wiązać Rosję, by zapobiec rozszerzaniu się tych wpływów. Z działalnością Rosji na Wschodzie spotkała się Anglia po raz pierwszy w Afganistanie, gdzie musiała dobrowolnie wyrzec się protektoratu nad tym państwem. Pokój zawarty w Rawalpindi był pierwszym zwycięstwem, jakie muzułmanie odnieśli przy pomocy Rosji nad Anglią.

Imperializm angielski był w przeprowadzaniu swych planów bardziej kompromisowy i elastyczny niż francuski. Przednią strażą polityki angielskiej byli kupcy. Ideałem angielskiej polityki kolonialnej było zawsze, by w państwach, które były pod jej opieką, ludność brała udział w zarządzaniu swoimi sprawami, zgodnie z pojęciami angielskimi o samorządzie. Uzależnienie państwa przez Anglię następowało stopniowo, przy tym równolegle z dawaniem większych swobód i praw ludności, szło wiązanie go różnymi węzłami, które wynikały z narastania wspólności interesów. Aneksja i opieka zostały zastąpione przez porozumienia, przez uzgadnianie interesów, przez współprace

Pod koniec XIX w. obok Anglii, Francji i Rosji, które dążyły do zwiększenia swych posiadłości, wywierały wpływy na obszarze zamieszkałym przez wyznawców islamu, lub też ze względów politycznych usiłowały nawiązać stosunki polityczne i gospodarcze, pojawili się Niemcy. W 1888 r. Turcja otrzymała połączenie kolejowe z Europą. Była to pierwsza część wielkiej drogi kontynentalnej, która stała się własnością Banku Niemieckiego. Była to kolej trans bałkańska. W traktacie berlińskim było postanowienie, które nakładało na państwa, przez które kolej przechodziła, zobowiązania dalszej budowy aż do połączenia z siecią kolei europejskich. Do tego czasu system dróg morskich Anglii, które prowadziły przez Kanał Sueski, i system dróg lądowych Niemiec, które prowadziły przez Bałkany, szły równolegle. Z chwilą jednak, gdy Niemcy rozpoczęły budowę kolei bagdadzkiej, te dwa systemy skrzyżowały się i zaczęły się sobie przeciwstawiać. Biegły one wprawdzie z dala od siebie, lecz ostateczny cel miały ten sam: włączenie Bliskiego Wschodu, jako ogniwa pośredniczącego w wielką sieć komunikacyjną. Kolej bagdadzka miała przecinać pola naftowe historycznej Mezopotamii i podchodziła bardzo blisko do angielskich koncesji naftowych w południowo-zachodniej Persji. Anglia dość szybko poruszyła wszystkie sprężyny i zużytkowała wszystkie swe wpływy na Wysoka Portę, by przeszkodzić w ukończeniu drogi lądowej, która łączyła Europę Środkową z Indiami i Dalekim Wschodem. Bank Niemiecki rozpoczął budowę kolei, rozpoczynając od Bagdadu. W chwili wybuchu I Wojny Światowej została wykończona budowa 60 km odcinka kolei na północ od Bagdadu. Rozpoczęcie działań wojennych w Mezopotamii przerwało dalsze prace przy budowie kolei. Anglicy zajęli Bagdad.

Tak więc przeciwstawienie się tych dwóch dróg komunikacji światowej w chwili rozpoczęcia budowy kolei bagdadzkiej doprowadziło do wybuchu I Wojny Światowej. Droga lądowa niemiecka stała się przyczyną konfliktu nie tylko Niemców z Anglią, gdyż ujawnienie postanowienia budowy kolei bagdadzkiej wzbudziło również zaniepokojenie Rosji, gdyż końcowym punktem, do którego zmierzała ekspansja rosyjska z północy, była właśnie Zatoka Perska. Kolej ta zaalarmowała również Francję, która posiadała poważne wpływy w północnej Syrii i Cylicji tj. w starożytnej części Azji Mniejszej między Morzem Śródziemnym a górami Tauros.

Oficjalnie podaje się, że przyczyną wybuchu I Wojny Światowej był zamach w Sarajewie, gdzie 28 czerwca 1914 r. arcyksiążę Ferdynand i jego żona zostali zastrzeleni przez serbskiego rewolucjonistę, Gavrilo Principa, agenta angielskiego. Oburzone Austro-Węgry oskarżyły Serbię o przeprowadzenie zamachu, i 28 lipca najechały na nią. W obronie Serbom przyszła Rosja, która dwa dni później zmobilizowała 1,2 mln żołnierzy. Niemcy zaostrzyły konflikt stawiając Rosji 24-godzinne ultimatum wycofania się z Serbii. Rosja ultimatum odrzuciła i Niemcy 1 sierpnia wypowiedziały jej wojnę. Francja była sprzymierzeńcem Rosji, więc 3 sierpnia Niemcy i jej wypowiedziały wojnę. Niemcy powzięły decyzję pokonania Francji, zanim Rosja będzie gotowa do wojny. Belgia nie udzieliła zgody Niemcom na przejście przez swoje terytorium, więc armia niemiecka wtargnęła na nie siłą. Wielka Brytania była poręczycielką belgijskiej neutralności i w tym samym dniu wypowiedziała wojnę Niemcom. Kulisy zamachu w Sarajewie nie zostały nigdy wyjaśnione.

Niemcy od początku wyrażali wielkie zainteresowanie państwami bałkańskimi i Bliskim Wschodem, by przebić się na Daleki Wschód. Wykończenie kolei bagdadzkiej przypadło na okres wzrastania gospodarczego Niemiec. Tylko jedna kolej służyła interesom własnym Turcji, jako wielkiego mocarstwa. Była to kolej w Hedżazie. Została ona wybudowana w latach 1901-1908 i była sfinansowana bez pomocy kapitału obcego. Doprowadzono ją tylko do Medyny, a następnie miała połączyć Mekkę i jej port Dźidda z Konstantynopolem, lecz wyczerpały się fundusze. Kolej ta została nie wykończona, gdyż Anglicy niechętnie widzieli połączenie Konstantynopola z wybrzeżem Morza Czerwonego i ciągle wywoływali przeszkody. W czasie I Wojny Światowej Anglicy zniszczyli południowy odcinek tej kolei. Po rozpadnięciu się Turcji straciła ona swe poprzednie polityczne znaczenie.

Układ angielsko-francuski z 1916 r., który nosi nazwę od tych, co go zawarli Sykes-Picot dowodzi, że Anglicy uważali drogę kontynentalną za wielkie niebezpieczeństwo dla swej drogi morskiej przez Kanał Sueski. W układzie tym Anglia i Francja ustaliły podział Azji Przedniej, do której należą państwa, które z europejskiego punktu widzenia znajdują się w przedniej części Azji. W tym układzie znajdowały się postanowienia, że kolej bagdadzka nie będzie nigdy wykończona, oraz że połączenie części północnej i południowej nie może być wykonane pod żadnym warunkiem.

Pierwsza naruszyła postanowienia traktatu Francja. Gdy w 1921 r. uzyskała ona terytorium w Syrii północnej, wówczas przystąpiła do budowy linii kolei bagdadzkiej wzdłuż nowej syryjsko-tureckiej granicy. Wówczas Anglia, będąc w posiadaniu mandatu opiekowania się Irakiem, spowodowała skasowanie linii kolejowej na północ od miasta Beidżi, powołując się na to, że linia ta nie dawała żadnego dochodu. W następnych latach Anglia zrzekła się mandatu, a Irak stał się państwem niepodległym. Gdy nastąpiło połączenie Bagdadu z Tel Koczek, stacją końcową kolei trans anatolijskiej, wówczas została wykończona droga lądowa łącząca Europę Środkową z Zatoką Perską i Dalekim Wschodem.

Celem polityki angielskiej na Bliskim Wschodzie było stworzenie pomostu prowadzącego od Morza Śródziemnego do Indii. Dyplomacja angielska pracowała wytrwale i konsekwentnie od czasu, gdy królowa Wiktoria przyjęła tytuł cesarzowej Indii, to jest od 1874 r. To właśnie w związku z tą polityka została dokonana akcja angielska przeciw niemieckim planom budowy kolei bagdadzkiej. Polityka angielska osiągnęła swój cel dopiero w czasie I Wojny Światowej, po rozbiciu państwa tureckiego, i po pozyskaniu Arabów, którym obiecano niezależność państw przez nich zamieszkanych w zamian za oderwanie się od Turcji. Gdy te plany zostały urzeczywistnione zaczęto stosować samochody i samoloty jako środki przezwyciężające trudności komunikacyjne na Pustyni Syryjskiej. Była to trzecia droga komunikacji światowej. Niemcy pozostały w tyle. Dawne projekty "wszechbrytyjskiej" sieci kolejowej zostały przez Anglię zaniechane. W 1937 r. rząd angielski postanowił zbudować asfaltową autostradę z Palestyny do Bagdadu. W 1923 r. istniała już utworzona przez Anglików regularna komunikacja samochodowa między Damaszkiem a Bagdadem.

Sektor północno-afrykański świata muzułmańskiego, który przed zastosowaniem komunikacji lotniczej i samochodowej miał początkowo tylko znaczenie jako wybrzeże, jest obecnie pomostem prowadzącym do Afryki południowej. Na wskutek zetknięcia się z Zachodem i włączenia w sieć komunikacji światowej, obszar ten zamieszkały przez ludy muzułmańskie nabrał nowego znaczenia, i stał się przedmiotem pożądania i nacisku zarówno dla Anglików, Francuzów, Rosjan i Niemców, a przed wybuchem II Wojny Światowej również dla Włochów, rządzonych przez Mussoliniego.

W 1937 r. George Lloyd, angielski mąż stanu, dawny Wysoki Komisarz angielski w Egipcie, w jednym z meczetów islamskich w Londynie wygłosił przemówienie o znaczeniu i skrzepnięciu islamu, w którym między innymi powiedział: "Sądzę, że Imperium Brytyjskie nie mogłoby istnieć bez poparcia muzułmanów w całym świecie. W moim przekonaniu jest islam przez swą zwartość jedną z sił istotnych współczesnej ludzkości. I będę zawsze robił wszystko, co leży w zakresie mojej możliwości, by Anglia utrzymywała wszędzie na świecie dobre stosunki z islamem". George Lloyd należał do grupy najskrajniejszych konserwatystów, więc słowa jego wywołały powszechne zdziwienie. Gdy w 1916 r. stanął na czele rządu angielskiego i rady wojennej to swą energią i wytrwałością przyczynił się do złamania Niemiec, ale na konferencji wersalskiej występował w ich obronie. Wielokrotnie występował ostro przeciw Polsce.

Wiadomą sprawą jest, że Niemcy podczas II Wojny Światowej zamierzały wymierzyć śmiertelny cios znienawidzonej przez nich Anglii. Jednak polityka niemiecka w okresie międzywojennym, przez wywołanie antysemityzmu na swoim terytorium, dopomogła w gruncie rzeczy Anglii. W umowie Sykes - Picot z 1916 r. Francja i Anglia zgodziły się na umiędzynarodowienie Palestyny. W zamiarze Anglii było odwrócenie uwagi Francji od tego terytorium, i skierowanie jej aspiracji na Syrię. Okazało się bowiem, że Anglia interpretowała to umiędzynarodowienie Palestyny w sposób dla siebie korzystny, gdyż rozumiała, że to ona będzie się opiekować Palestyną. W 1918 r. imperium osmańskie się rozpadło, a kontrolę nad obszarami Bliskiego Wschodu przejęły, z ramienia Ligi Narodów, Francja i Anglia. Na swoich terytoriach mandatowych Anglicy utworzyli dwa państwa arabskie: Transjordanię /dzisiejsza Jordania/ i Irak. Anglia zachowała również zwierzchnictwo nad Palestyną. Rok wcześniej, 2 listopada 1917 r. Arthur Balfour, minister spraw zagranicznych Anglii, prezydent tajnej angielskiej rady, wydał deklarację w sprawie utworzenia narodowej siedziby dla Żydów w Palestynie. Anglia od razu zapowiedziała pomoc w realizacji tej idei. Już w 1918 r. zaczęli przybywać do Palestyny działacze syjonistyczni. Przez wprowadzenie Żydów do gry między Anglią a Arabami utworzono bufor między walczącymi stronami. Bufor ten był użytkowany przez politykę angielską zależnie od nacisku arabskiego w Palestynie, i tak jest do dzisiaj. Tak więc fala antysemityzmu, która przetoczyła się przez Niemcy w latach 30 przysłużyła się polityce angielskiej, gdyż Żydzi zaczęli emigrować między innymi do Palestyny. W pierwszych latach po I Wojnie Światowej emigracja Żydów do Palestyny była nieliczna. Do 1930 r. nie przyjeżdżało do Palestyny więcej niż 7 tys. Żydów rocznie. W 1932 r. przyjechało do Palestyny 9,5 tys. Żydów. W roku 1933 naliczono ich 32 tys., w roku następnym ponad 42 tys., a w 1935 r. okrągłe 62 tys. W następnych latach po 30 tys. rocznie. Polityka angielska w Palestynie swój cel osiągnęła. Wziąwszy za podstawę deklarację Balfoura osadzono prawie pół miliona Żydów w miejscu, które miało dla Anglii ogromne znaczenie strategiczne. Londynowi chodziło głównie o to, by w razie nie udania się planów opanowania pomostu między Morzem Śródziemnym a Zatoką Perską utrzymać Palestynę, jako najważniejszy punkt na całym obszarze zamieszkałym przez Arabów. Po II Wojnie Światowej Anglicy starali się już ograniczyć imigrację żydowską, co spotkało się z ostrą reakcją organizacji syjonistycznych. Anglicy ostrzeliwali i zawracali całe statki bezdomnych Żydów, którzy ledwie co uszli z życiem z niemieckich obozów zagłady. Zgodnie z rezolucją ONZ z 1947 r. Palestyna miała być podzielona na dwa państwa, które miały być połączone unią gospodarczą. Jednak projekt ten został tylko częściowo zrealizowany, i do dzisiaj trwają starcia między Żydami a Palestyńczykami.

Po I Wojnie Światowej na Palestynę patrzyła również Rosja, jako na dobrą odskocznię dla akcji rewolucyjnej w sąsiednich państwach muzułmańskich. W Palestynie istniał już wtedy poważny zatarg między Arabami a Żydami, który ułatwiać miał wszelką działalność rewolucyjną. Dopóki żydowska część Palestyny była gospodarczo słaba, to zatargi między Arabami a Żydami nie były ostre. Położenie się zmieniło, gdy w Palestynie zjawili się w większej ilości bogaci Żydzi. Do napięcia narodowego przyłączyło się napięcie gospodarcze. Od tego czasu agenci rosyjscy zaczęli werbować zwolenników także wśród ludności arabskiej. Napotykali jednak na dawne trudności. Agitatorzy nie mieli o co się zaczepić, gdyż nawet najbiedniejszy Arab jest głęboko religijny. Zaostrzenie się konfliktu arabsko-żydowskiego dawało agentom bolszewickim dobrą podstawę dla ich działalności. W Palestynie wytrwale dążyli oni do pozyskania zwolenników wśród Żydów i Arabów. Z polecenia Moskwy Żyd Szeleśnik założył partię komunistyczną pod nazwą "Palestine Comunist Party". Lecz Arabowie i Żydzi, którzy do niej należeli, mieli odrębne organizacje. Do Żydów szli agitatorzy z hasłami społecznymi, a do Arabów z hasłami narodowymi. Ilość członków partii była niewielka, lecz członkowie tej partii byli bardzo czynni, dlatego Rosja posiadała duże wpływy w Palestynie i nie tylko. Przez długi czas Anglia i Francja były zupełnie bierne wobec agitacji komunistycznej. Dopiero w 1937 r. Anglicy przekonali się, że agitacja ta na Wschodzie jest bardzo niebezpieczna i razem z Francją podjęli energiczne przeciwdziałanie.

Niemcy wzrastając w potęgę potrzebowały "życiowej przestrzeni", a więc między innymi opanowania Bałkan i Afryki północnej, próbując zająć drogi komunikacyjne na Bliski i Daleki Wschód. 1 września 1939 r. rozpoczęła się II Wojna Światowa napaścią Niemiec na Polskę. W lipcu 1940 r. rozpoczęła się bitwa o Anglię. Lotnictwo angielskie RAF stanęło naprzeciw przeważających sił niemieckich Luftwaffe. Chociaż Niemcy ponieśli ciężkie straty, to RAF znalazł się na krawędzi katastrofy. Jednak napaść niemiecka na Anglię została odparta. Luftwaffe koncentrowało się na prowadzeniu ciężkich nalotów bombowych.

W 1941 r. Niemcy zajęli Jugosławię i Grecję. Żeby wzmocnić obronę włoską Hitler wysłał do Afryki północnej siły pod dowództwem gen. Rommla, który zaczął odnosić ze swym Africa Korpus wiele sukcesów. W grudniu 1941 r. do wojny przystępuje Ameryka i powstaje potężny blok anglo-amerykański. W październiku 1942 r. siły Rommla zostały rozbite po El Alamein przez gen. Montgomery. W tym samym czasie oddziały składajace się głównie z żołnierzy amerykańskich rozpoczęły podbój Francuskiej Afryki Północnej: Algeria, Maroko i Tunezja. Anglia wspierała w Jugosławii czerwoną partyzantkę Tity, torując mu drogę do zwycięstwa, by w ten sposób zamknąć Niemcom drogi komunikacyjne przez Bałkany. Zrzucenie bomb atomowych na Hiroszimę i Nagasaki zakończyło wojnę na Dalekim Wschodzie. Japończycy, sojusznicy Niemiec, skapitulowali 2 września 1945 r., kilka miesięcy po upadku Niemiec.

W wyniku II Wojny Światowej europejskie imperia kolonialne przestały istnieć. Jednak istnieje nadal kilka miejsc o znaczeniu strategicznym, które nie zerwały więzi ze swoimi metropoliami. Francja bez większych komplikacji zrzekła się protektoratu nad Marokiem i Tunezją. Natomiast z Algierią i innymi kontrolowanymi koloniami, które formalnie stanowiły część Francji, sprawa była trudniejsza.. Dopiero 18 marca 1962 r. Tymczasowy Rząd Republiki Algierskiej podpisał z Francją układ w Evian-les-Bains, na mocy którego proklamowano niepodległość Algierii. W latach 50 Anglicy krwawo stłumili w Kenii powstanie Mau-Mau, którzy prowadzili walkę z białymi osadnikami. Kenia była po protektoratem Anglii od 1895 r. Dopiero 12 grudnia 1963 r. Kenia stała się państwem niepodległym. Do 1968 r. większa część Afryki znalazła się pod kontrolą jej rdzennych mieszkańców i około 40 afrykańskich państw przystąpiło do ONZ. Wyzwoleni spod zależności kolonialnej mieszkańcy Afryki z radością witali niepodległość. Niestety, zamiast spodziewanego postępu i wzrostu stopy życiowej panują głód i choroby, wojny i zamachy stanu, które przynoszą zacofanie i chaos.

W 1953 r. Egipt proklamowano republiką. Jego rząd usunął z Egiptu wojska brytyjskie, a następnie znacjonalizował Towarzystwo Kanału Sueskiego. Krok ten stał się w 1956 r. pretekstem do angielsko-francusko-izraelskiej agresji, która nie powiodła się. Egipt pod przewodnictwem Nasera osiągnął w późniejszych latach znaczne sukcesy i stopniowo uwolnił się od zależności kapitału zagranicznego. W 1967 r. Izrael dokonał na Egipt agresji, która doprowadziła do okupacji całego półwyspu Synaj wraz ze wschodnim brzegiem Kanału Sueskiego, co spowodowało wstrzymanie na kanale żeglugi. Po wojnie z Izraelem w 1973 r. trudności gospodarcze jeszcze bardziej się pogłębiły. Nowe kierownictwo Egiptu z Sadatem na czele odeszło od linii politycznej reprezentowanej przez zmarłego prezydenta Nasera i szukało dróg wyjścia z kłopotów gospodarczych ze światem zachodnim, zwłaszcza z USA Ta polityka doprowadziła Sadata do podpisania separatystycznego układu pokojowego z Izraelem i podporządkowania Egiptu interesom USA. W 1980 r. Rodezja wyzwoliła się spod 60-letniego panowania Anglików. Anglicy zdawali sobie sprawę z tego, że proces dekolonizacji nie wpłynie negatywnie na ich interesy w Afryce. W 1960 r. angielski premier Harold Mac Millian w wygłoszonym przemówieniu między innymi powiedział, że "wiatr zmian wieje przez Afrykę". Dodając do tego, był to "wiatr", który dawał Anglii nową pozycję w Afryce.

Współcześnie coraz bardziej terminy "imperializm" i "kolonializm" używane są na określenie przestarzałego systemu dominacji w Afryce lub gdzie indziej. Jednak powszechnie używane zaczyna być wyrażenie neokolonializm. W obecnym czasie pod szyldem demokracji mniejszość panuje nad większością Władza jest osiągana przez nich przez zamachy stanu, rewolucję, intrygi i korupcję. Rządy w byłych koloniach są co prawda sprawowane przez krajowców, lecz rzeczywistą władzę sprawują ci, co posiadają w swoich rękach banki, handel, środki masowego przekazu, środki komunikacji i transportu, przemysł i sprawują kontrolę nad wydobyciem surowców. Krajowcy głównie stanowią tanią siłę roboczą i są silnie uzależnieni od pracodawcy, który przeważnie jest obcy. Bezrobocie, głód i nędza, choroby są spowodowane przez nową formę kolonializmu. Świat islamski po okresie kolonialnym nie mógł się równać pod względem cywilizacyjnym z Zachodem i musiał stać się pod względem gospodarczym ofiarą tego drugiego. Przeobrażenia, jakie dokonały się w świecie islamskim, nie doprowadziły ani do politycznego, ani do gospodarczego postępu. Taki system buduje się również w Polsce. UE przyjęła pojęcie angielskie o samorządności, i równolegle z dawaniem wolności, wiąże Polskę różnymi węzłami, które wynikają z narastającej wspólności interesów.

Na zakończenie trzeba jeszcze wspomnieć, że politykę europejską, czy też światową robią masoni z Wielkiej Loży Anglii, która jest Macierzystą Lożą Świata. Przewodzi jej książę Karol, a patronuje jej królowa Elżbieta. Są jej podporządkowane loże narodowe. Loża ta posiada wiele pomocniczych lóż takich jak Stella Matutina /Gwiazda Nocna/, Różokrzyżowcy czy Hermetyczny Zakon Złotego Brzasku, który powstał pod koniec XIX w. Członkami tej loży było wielu przedstawicieli ówczesnej elity intelektualnej. Po I Wojnie Światowej członkami loży w Niemczech byli naziści. Do loży Stella Matutina należeli zwolennicy państwowego socjalizmu, kolektywizmu i zwolennicy ustroju feudalnego. Anglik Wiliam Butler Yeats, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie literatury w 1925 r., był członkiem loży Stella Matutina, a następnie został przywódcą Hermetycznego Zakonu Złotego Brzasku. Był zwolennikiem feudalizmu i z pełnym przekonaniem pisał: "...arystokratyczna cywilizacja w swej najdoskonalszej formie, hierarchiczna w każdym szczególe, petenci tłoczący się o świcie u drzwi wielkich ludzi, wielkie bogactwa w nielicznych rękach, a wszystko zależy od niewielu, aż po samego władcę, który będzie odpowiadał tylko przed Bogiem, a wszędzie nierówność stanowić będzie prawo." Unia Europejska zmierza właśnie w tym kierunku.